Są miejsca, do których jeździ się po wrażenia. I są takie, do których jeździ się po zdrowie. Ustroń należy do tej drugiej kategorii - i to z ponad dwustuletnim doświadczeniem. Tężnia solankowa, pijalnia wód mineralnych, Park Zdrojowy z alejkami i siłownią plenerową - wszystko to czeka w centrum Ustronia, za darmo, przez cały rok. Jeśli planujesz pobyt w Beskidach i chcesz wiedzieć, o co chodzi z tym całym uzdrowiskiem - ten artykuł jest właśnie dla Ciebie.
Ustroń jako uzdrowisko - skąd to się wzięło?
Historia uzdrowiska w Ustroniu zaczyna się od huty, nie od sanatorium. W drugiej połowie XVIII wieku książę cieszyński Albrecht Kazimierz założył w Ustroniu hutę żelaza, walcownię i kuźnię. Przypadek sprawił, że gorący żużel wielkopiecowy wrzucony do wody nie tylko ją ogrzewał, ale i łagodził bóle reumatyczne robotników. Kiedy hutnicy zauważyli, że kąpiele w wodzie ogrzanej płynnym żużlem wielkopiecowym łagodzą dolegliwości reumatyczne, na polecenie arcyksięcia Alberta w 1804 roku wybudowano specjalną łaźnię.
To był początek. W latach 80. XIX wieku odkryto pokłady borowiny oraz źródło wód żelazistych, znajdujące się w malowniczo położonej dolinie Gościradowca. W 1882 roku Ustroń otrzymał oficjalny status uzdrowiska. Przez kolejne dekady miasto rozwijało się dwutorowo - jako ośrodek przemysłowy i kurort jednocześnie.
W latach 20. i 30. XX wieku uregulowano brzegi Wisły, dokonano elektryfikacji, powstały korty tenisowe i basen kąpielowy. W roku 1967 (według niektórych źródeł 1972) miasto otrzymało powtórny status uzdrowiska. Dziś Ustroń to jedyne miasto na terenie Beskidu Śląskiego posiadające status uzdrowiska, malowniczo położone w dolinie rzeki Wisły, pomiędzy zboczami Czantorii Wielkiej i Równicy.
Czym są lecznicze wody mineralne i dlaczego warto je pić?
To pytanie, które zadaje niemal każdy odwiedzający pijalnię po raz pierwszy. Odpowiedź jest prostsza niż się wydaje.
W odnowionej części Parku Zdrojowego w Ustroniu znajduje się przeszklony budynek, który architektonicznie nawiązuje do słynnych ustrońskich piramid. To miejsce kryje w sobie pijalnię wód, a pod nią mieści się źródło Zygmunt, z którego czerpana jest woda do spożycia. Ta naturalna woda źródlana charakteryzuje się słabo kwaśnym odczynem (6,6 pH) i ma twardość ogólną oscylującą na granicy między bardzo miękką a miękką wodą. Przynależy do kategorii wód wodorowęglanowo-wapniowych.
Co to oznacza w praktyce? Wody wodorowęglanowo-wapniowe wspierają prawidłowe funkcjonowanie układu trawiennego, regulują kwasowość żołądka i wspomagają gospodarkę wapniową organizmu. Nie bez powodu tego typu wody były od wieków podstawą kuracji zdrojowej w całej Europie.
Aktualnie w Ustroniu leczone są głównie choroby naczyń krwionośnych i serca, choroby zapalne i zwyrodnieniowe układu kostno-mięśniowego, skutki urazów oraz choroby układu oddechowego. A co ważne - woda zdrowotna w pijalni jest darmowa. To nie jest sanatoryjny przywilej dla wybranych - pijalnia jest otwarta dla każdego turysty.
Godziny otwarcia pijalni wód: maj-czerwiec 10:00-17:30; lipiec-sierpień 10:00-19:30; wrzesień-październik 10:00-17:30; listopad-luty 10:00-16:00; marzec-kwiecień 10:00-16:30.
Tężnia solankowa - jak to działa i dlaczego warto tu siedzieć
Słowo "tężnia" kojarzy się zwykle z drewnianą ścianą pokrytą tarnią, przez którą kapie solanka - jak w Ciechocinku czy Kołobrzegu. Ustrońska tężnia wygląda zupełnie inaczej.
Ustrońska tężnia to fontanna. Z jej kilkunastu dysz tryska solanka o pożądanych właściwościach. Turyści, kuracjusze oraz mieszkańcy miasta mogą wdychać cenne minerały poprzez spacer wokół fontanny, bądź odpoczynek na pobliskich ławkach.
Efekt zdrowotny jest ten sam co w klasycznej tężni - powietrze wokół fontanny przesycone jest jodem, który wspomaga odporność i leczenie wielu chorób. Spacer obok tężni solankowej, gdzie powietrze jest nasycone cennymi minerałami, to prawdziwa uczta dla zdrowia - korzystnie wpływa ona na drogi oddechowe.
Wystarczy usiąść na ławce w pobliżu i poczytać książkę przez 20-30 minut. Tyle zajmuje naturalna inhalacja, która przy regularnym stosowaniu wspiera leczenie chorób układu oddechowego, alergii i przewlekłych stanów zapalnych zatok. Bezpłatna, bez kolejki, bez recepty.
Park Zdrojowy - co jeszcze znajdziesz w okolicy pijalni?
Pijalnia i tężnia to nie wszystko. Pijalnię i fontannę otacza park zdrojowy, w którym zbudowano ścieżki spacerowe i urządzenia do ćwiczeń siłowych w plenerze. W Parku Uzdrowiskowym wytyczono alejki spacerowe i postawiono tablice edukacyjne z informacjami o budowie geologicznej Beskidu Śląskiego.
Park Zdrojowy w Ustroniu został wpisany na listę zabytków architektury ogrodowej i jest objęty ochroną konserwatorską. To nie jest zwykły skwer - to historyczne miejsce z ponad stuletnią tradycją lecznictwa uzdrowiskowego, które dziś łączy walory zdrowotne z rekreacyjnymi.
Wieczorami park wygląda szczególnie klimatycznie - wszystko jest oświetlone, a z pobliskiej łąki w parku można obserwować jelenie.
Baza wypadowa: DW Nauczyciel Ustroń
Jeśli chcesz w pełni skorzystać z dobrodziejstw ustrońskiego uzdrowiska - warto zatrzymać się na kilka dni, nie tylko na jeden spacer. Dom Wypoczynkowy Nauczyciel Ustroń to ośrodek w spokojnej, zielonej dolinie Jaszowiec w sercu Beskidów Śląskich, ceniony za domową kuchnię regionalną i bezpośredni dostęp do natury.
Gondola kolei linowej na Czantorię jest oddalona zaledwie 3 minuty pieszo - z jej szczytu rozciąga się panorama Beskidów i czeskich wzgórz. Na terenie ośrodka czekają sala bilardowa, plac zabaw, grill i parking bezpłatny. W odległości 250 m - wypożyczalnia rowerów. Ośrodek posiada też pokoje przystosowane dla osób z niepełnosprawnościami oraz dwie klimatyzowane sale konferencyjne z WiFi biznesowym.
Do strefy uzdrowiskowej z Parkiem Zdrojowym, pijalnią wód i tężnią solankową dojedziesz samochodem w kilka minut lub dojdziesz pieszo szlakiem. Członkowie ZNP mogą skorzystać z rabatu -15% na pobyt.
FAQ
Czy wstęp do pijalni wód i przy tężni solankowej w Ustroniu jest płatny?
Tężnia solankowa w Parku Zdrojowym dostępna jest dla wszystkich korzystających z parku zdrojowego bezpłatnie. Woda zdrowotna w pijalni jest darmowa. Zarówno inhalacje przy tężni, jak i korzystanie z wody mineralnej ze źródła Zygmunt nie wymagają żadnych opłat.
Jakie choroby leczy uzdrowisko Ustroń?
W Ustroniu leczone są głównie choroby naczyń krwionośnych i serca, choroby zapalne i zwyrodnieniowe układu kostno-mięśniowego, skutki urazów oraz choroby układu oddechowego. Do leczenia wykorzystywane są naturalne wody mineralne, borowina i mikroklimat Beskidów.
Jakie właściwości ma woda ze źródła Zygmunt w Ustroniu?
Woda ze źródła Zygmunt charakteryzuje się słabo kwaśnym odczynem (6,6 pH) i przynależy do kategorii wód wodorowęglanowo-wapniowych. Wspiera funkcjonowanie układu trawiennego i gospodarkę wapniową organizmu.
O której czynna jest pijalnia wód w Ustroniu?
Godziny otwarcia pijalni zmieniają się sezonowo: maj-czerwiec i wrzesień-październik 10:00-17:30; lipiec-sierpień 10:00-19:30; listopad-luty 10:00-16:00; marzec-kwiecień 10:00-16:30. Wstęp jest bezpłatny przez cały rok.
Jak długo siedzieć przy tężni solankowej, żeby poczuć efekty?
Zaleca się minimum 20-30 minut spaceru lub siedzenia w pobliżu fontanny solankowej - tyle zajmuje efektywna naturalna inhalacja. Przy regularnych wizytach podczas kilkudniowego pobytu efekty są wyraźnie odczuwalne, szczególnie przy problemach z układem oddechowym.
Podsumowanie
Ustroń to nie tylko góry i gondola na Czantorię - to ponad 200 lat tradycji uzdrowiskowej zamkniętej w jednym miejscu, które jest dostępne dla każdego i za darmo. Tężnia solankowa, pijalnia wód ze źródła Zygmunt i Park Zdrojowy z alejkami to idealny program na poranek lub popołudnie podczas beskidzkiego wypoczynku. A DW Nauczyciel daje Ci wygodną bazę - trzy minuty od gondoli, kilka od szlaków i kilkanaście od centrum uzdrowiska.